bijgewerkt tot 1 juli 2010
Farmacotherapeutisch Kompas
fluticason [R03BA05]
Flixotide [GlaxoSmithKline bv]
(propionaat)
Dosisaerosol CFK-vrij 'Inhalator' 50 microg/dosis; 120 doses.
Dosisaerosol CFK-vrij 'Volumatic' 50 microg/dosis; 120 doses.
Dosisaerosol CFK-vrij 'Inhalator' 125 microg/dosis; 120 doses.
Dosisaerosol CFK-vrij 'Volumatic' 125 microg/dosis; 120 doses.
Dosisaerosol CFK-vrij 'Inhalator' 250 microg/dosis; 120 doses.
Dosisaerosol CFK-vrij 'Volumatic' 250 microg/dosis; 120 doses.
Inhalatiepoeder 'Diskus' 100 microg/dosis; 60 doses.
Inhalatiepoeder 'Diskus' 250 microg/dosis; 60 doses.
Inhalatiepoeder 'Diskus' 500 microg/dosis; 60 doses.
Inhalatievloeistof 'Nebules' 250 microg/ml; ampul 2 ml.
Inhalatievloeistof 'Nebules' 1000 microg/ml; ampul 2 ml.
CFH-Advies
Bij persisterend astma is onderhoudsbehandeling met een inhalatiecorticosteroïd geïndiceerd. De voorkeur gaat hierbij uit naar beclometason, budesonide of fluticason, waarmee veel ervaring is opgedaan.
Behandeling van COPD met inhalatiecorticosteroïden dient te worden beperkt tot strikte indicaties.
Voor een optimaal effect van geneesmiddelen bij astma is een juiste inhalatietechniek onontbeerlijk. Bij de keuze van een inhalator speelt de voorkeur van de patiënt een belangrijke rol. Bij volwassenen en kinderen vanaf 7 jaar verdienen poederinhalatoren de voorkeur. Zij zijn even effectief als dosisaerosolen en geven minder aanleiding tot een niet juiste uitvoering van de inhalatie. Voor kinderen tot 7 jaar en patiënten met een geringe inspiratiekracht (bv. longemfyseem) blijft echter een dosis-aerosol met inhalatiekamer (bv. Volumatic) gewenst.

Eigenschappen
Lokaal ontstekingsremmend glucocorticoïd. De dosis-aerosol kan worden voorzien van een Volumatic (inhalatiekamer). Bij doseringen tot 2 mg/dag blijft de gemiddelde cortisolspiegel binnen de normaalwaarden. Werking: bij astma verbetering longfunctie na 7 dagen, max. na enige weken; bij COPD binnen 6 maanden effect op longfunctie en exacerbaties.

Kinetische gegevens
Resorptie: (ingeslikte fractie): gering; na gebruik van de inhalatievloeistof ca. 8%. Metabolisering: in sterke mate in de lever tot inactieve metaboliet. T1/2el = ca. 3 uur.

Indicaties
Dosisaerosol/inhalatiepoeder: Onderhoudsbehandeling van astma. Bij astmatische kinderen van 1-4 jaar met recidiverende klachten van hoesten en piepen. Onderhoudsbehandeling van matig tot ernstige COPD.
Inhalatievloeistof: Ernstig astma die chronisch met orale corticosteroïden wordt behandeld om de hoeveelheid orale corticosteroïden te verminderen en eventueel te stoppen. Acute exacerbatie na de initiële exacerbatiefase (PEFR > 50%); acute milde tot matige exacerbaties bij kinderen van 4-16 jaar.

Contra-indicaties
Overgevoeligheid voor corticosteroïden.

Zwangerschap/Lactatie
Over het gebruik van deze stof tijdens zwangerschap bij de mens bestaan onvoldoende gegevens om de mogelijke schadelijkheid te beoordelen. In dierproeven zijn corticosteroïden schadelijk gebleken.

Bijwerkingen
Heesheid, geïrriteerde keel, orofaryngeale candidiasis, gezichts- en orofaryngeaal oedeem, overgevoeligheidsreacties van de huid. Paradoxale bronchospasmen kunnen optreden. Systemische effecten als remming bijnierschorsfunctie, vermindering botdichtheid, cataract en glaucoom kunnen optreden, met name bij langdurig gebruik van hoge doseringen.

Waarschuwingen en voorzorgen
Uiterste voorzichtigheid is geboden bij tuberculose. De behandeling niet abrupt staken. Toenemend gebruik van kortwerkende bronchusverwijdende middelen duidt op een verslechtering van het astma; het behandelschema dient dan te worden aangepast. In levensbedreigende situaties kan verneveling van de inhalatievloeistof niet de toediening van orale of parenterale toediening van corticosteroïden vervangen. Langdurig gebruik van hoge doseringen inhalatiecorticosteroïden kan leiden tot systemische effecten als remming bijnierschorsfunctie, vermindering botdichtheid, cataract en glaucoom. Bij langdurig gebruik bij kinderen de groei controleren en bij groeiremming trachten de dosering inhalatiecorticosteroïd te verminderen. Bij nog niet met corticosteroïden behandelde patiënten treedt als regel binnen 7 dagen een therapeutisch effect op, bij gebruik van de inhalatievloeistof binnen 24 uur. Langdurige dagelijkse inhalatie via een vernevelaar in hogere dan de aanbevolen dosering kan leiden tot onderdrukking van de bijnierschorsfunctie. Na langdurige behandeling met orale corticosteroïden dient bij overschakeling op een inhalatiepreparaat rekening te worden gehouden met langzaam herstel van de verstoorde bijnierschorsfunctie. Bij overschakeling dient de patiënt over een redelijk stabiele conditie te beschikken. Een aantal patiënten kan zich onwel voelen na staken van de orale therapie. Gedurende de eerste maanden na overschakeling is bij fysiek belastende situaties zoals ernstige infecties, traumata en chirurgische ingrepen een extra dosis orale corticosteroïden noodzakelijk. Tijdens de overschakeling kunnen symptomen optreden die voorheen werden onderdrukt, zoals allergische rhinitis en eczeem. Door na inhalatie de mond goed met water te spoelen (niet doorslikken), vermindert de kans op orofaryngeale candidiasis of heesheid. Gebruik bij kinderen < 1 jaar wordt ontraden vanwege onvoldoende gegevens over werkzaamheid en veiligheid.

Overdosering
Chronisch gebruik van zeer hoge doses (>> 2 mg/dag) kan bijnierschorssuppressie geven. Regelmatig is controle van de bijnierschorsfunctie aan te bevelen, waarbij de behandeling kan worden voortgezet op geleide van de reactie van de patiënt. Ook acute inhalatie van een grote overdosis kan leiden tot tijdelijke suppressie van de bijnierschorsfunctie, die binnen enige dagen herstelt.

Dosering
Elke dosis met minimaal 2 inhalaties toedienen.
Bij ouderen en bij lever- of nierfunctiestoornissen is geen dosisaanpassing nodig
Bij overschakeling van beclometason als begindosering uitgaan van de helft van de totale dagdosering beclometason en vervolgens de dosering aanpassen op geleide van de reactie van de patiënt.
Onderhoudsbehandeling van astma: Volwassenen en kinderen ouder dan 16 jaar: Dosis-aerosol/inhalatiepoeder: begindosering 100 microg tweemaal per dag; onderhoudsdosering afhankelijk van de ernst van astma 100-500 microg tweemaal per dag; bij ernstig astma of oraal corticosteroïdgebruik max. 2 mg per dag. Kinderen 4-16 jaar: Dosis-aerosol/inhalatiepoeder: begindosering 50 microg tweemaal per dag; onderhoudsdosering afhankelijk van de ernst van astma 50-100 microg tweemaal per dag. Kinderen 1-4 jaar: Dosis-aerosol: 100 microg tweemaal per dag; toegediend met een speciaal voor jonge kinderen bestemde inhalatiekamer (zoals Babyhaler). Aanbevolen wordt een proefbehandeling van 6-12 weken te geven.
Bij gebruik van de dosis-aerosol bij voorkeur iedere dosis met ten minste 2 inhalaties toedienen. In alle gevallen geldt dat, indien verbetering optreedt, de dosering verlaagd dient te worden tot de laagst effectieve.
Ernstig astma (om hoeveelheid orale corticosteroïden te verlagen); acute exacerbaties: volwassenen en kinderen ouder dan 16 jaar: Inhalatievloeistof: 500-2000 microg tweemaal per dag. Kinderen 4-16 jaar: 500-1000 microg tweemaal per dag. Bij acute exacerbaties de hoge dosering tot max. 7 dagen na de exacerbatie. Op geleide van het effect de dosering verlagen. Indien het astma onder controle is, overwegen de profylaxe te vervolgen met een dosis-aerosol of inhalatiepoeder.
De Nebules vernevelen met een jetvernevelaar; gebruik van een ultrasone vernevelaar wordt in het algemeen niet aangeraden.
Onderhoudsbehandeling COPD: Volwassenen: Dosisaerosol/inhalatiepoeder: 500 microg tweemaal per dag.

verklaring van de symbolen
Aan de aanspraak op dit middel zijn voorwaarden gesteld, zie bijlage 2 horende bij de Regeling zorgverzekering.
Dit middel is niet opgenomen in het geneesmiddelenvergoedingssysteem.
Dit middel is nog niet beoordeeld door de CFH.
Zelfzorgmiddel ('over the counter').
'New chemical entity' - nieuwe chemische stof.