CFH-Advies
De combinatie van paracetamol met ascorbinezuur heeft geen voordelen boven paracetamol.
Paracetamol heeft analgetische en antipyretische werking.
Kinetische gegevens
Resorptie: oraal snel en vrijwel volledig. F = ca. 80%. Tmax = ½–2 uur. Vd = 1 l/kg. Plasma-eiwitbinding: te verwaarlozen bij therapeutische doses, bij hogere dosering neemt deze toe. Metabolisering: in de lever, klein deel door cytochroom P450 tot zeer reactieve metaboliet, die normaliter snel wordt geïnactiveerd door conjugatie met glutathion. (Overdosering kan de glutathionvoorraad uitputten en zo leiden tot acute leverbeschadiging). Eliminatie: met de urine, vnl. als glucuronide en sulfaatconjugaat, < 5% onveranderd; bij nierfunctiestoornissen cumulatie geconjugeerde metabolieten. T1/2 = 1–4 uur.
Lichte tot matige pijn. Koorts.
Bij oraal gebruik van paracetamol tijdens de zwangerschap zijn geen schadelijke effecten op de zwangerschap of op de gezondheid van de foetus of pasgeborene aangetoond. Paracetamol passeert de placenta. Van ascorbinezuur zijn bij gebruik tijdens de zwangerschap in combinatie met therapeutische doseringen paracetamol geen schadelijke effecten gemeld.
Paracetamol gaat in kleine hoeveelheden over in de moedermelk. Bij therapeutische doses is tot nu toe geen schadelijke invloed op kinderen die borstvoeding kregen gemeld. Paracetamol kan kortdurend worden gebruikt door vrouwen die borstvoeding geven.
In therapeutische dosering treden weinig bijwerkingen op. Overgevoeligheidsreacties, voornamelijk exantheem, urticaria, agranulocytose (na langdurig gebruik), trombocytopenie en hemolytische anemie kunnen optreden. Na langdurig gebruik van hoge doses paracetamol zijn nefropathieën (interstitiële nefritis, tubulaire necrose) gezien. Leverbeschadiging kan reeds optreden na doses van 6 g, hogere doses veroorzaken irreversibele levernecrose. Ook is leverbeschadiging gerapporteerd na chronisch gebruik van 3–4 g.
Bij langdurig gebruik en in hoge dosering kan de werking van orale anticoagulantia worden versterkt. Actieve kool en cholestyramine kunnen de resorptie van paracetamol verminderen. Bij chronisch alcoholgebruik (en waarschijnlijk ook van barbituraten) kan eerder hepatotoxiciteit optreden bij overdosering van paracetamol door versnelde en verhoogde vorming van toxische metabolieten. Bij gelijktijdig chronisch gebruik van paracetamol en zidovudine komt neutropenie vaker voor, vermoedelijk door een verminderd metabolisme van zidovudine.
Waarschuwingen en voorzorgen
Met name bij ouderen, kleine kinderen, bij leveraandoeningen, chronisch alcoholgebruik, chronische ondervoeding en bij gebruik van enzyminducerende middelen is er een risico op intoxicatie. Overdosering kan fataal zijn. Een dosis van 20–25 g wordt als dodelijk beschouwd.
Symptomen: anorexie, misselijkheid, braken, bleekheid en abdominale pijn treden gewoonlijk binnen 24 uur op. Bewusteloosheid treedt in het algemeen niet op. Leverbeschadiging (geelzucht, levernecrose) treedt op indien de paracetamoldosis de verwerkingscapaciteit overbelast. Een overdosis van 6 g of meer bij volwassenen of > 140 mg/kg lichaamsgewicht bij kinderen veroorzaakt hepatische cytolyse, resulterend in hepatocellulaire insufficiëntie, metabole acidose en encefalopathie, welke kunnen leiden tot coma en dood. Gelijktijdig zijn verhoogde spiegels van levertransaminasen, lactaatdehydrogenase en bilirubine waargenomen in combinatie met verlaagde protrombinespiegels (12–48 uur na toediening). Klinische verschijnselen van leverbeschadiging zijn gewoonlijk zichtbaar na twee dagen en zijn maximaal na 4–6 dagen.
Therapie: Onmiddellijke ziekenhuisopname, maag spoelen gevolgd door geactiveerde kool en natriumsulfaat. Als antidotum N-acetylcysteïne i.v. of oraal toedienen (indien de gemeten paracetamolspiegel daartoe aanleiding geeft), bij voorkeur binnen 8–10 uur na inname van de overdosis; bij toediening van N-acetylcysteïne na 10 uur kan het effect afnemen en wordt een verlengde behandeling gegeven.
1–2 sachets per keer, max. 4 g paracetamol per dag, bij chronisch gebruik max. 2,5 g per dag en bij chronisch alcoholgebruik max. 2 g per dag.
De inhoud van de sachet oplossen in warm water, roeren tot het poeder is opgelost en meteen opdrinken.
|
