CFH-Advies
Slaapmiddelen
komen alleen in aanmerking als het functioneren overdag gestoord is. Alleen
incidentele toepassing of kortdurend gebruik gedurende max. 2 weken is voor
nieuwe patiënten nog als verantwoord te beschouwen. Kortwerkende slaapmiddelen als temazepam, zolpidem, lormetazepam en zopiclon in een lage dosering zijn daarbij de middelen van eerste keus.
Benzodiazepine, toegepast als hypnoticum. Het heeft
tevens anxiolytische, sedatieve en mogelijk spierverslappende en
anticonvulsieve eigenschappen. Temazepam is in snel resorbeerbare vorm in de
capsules aanwezig.
Kinetische gegevens Resorptie: snel. Tmax = 50 min. Vd = 1,3–1,5 l/kg. Plasma-eiwitbinding: ca. 96%. Metabolisering: vnl. in de lever tot inactieve
metabolieten. Eliminatie: 80% met de urine (als metaboliet), 12% met de
feces. T1/2el = 7–11 uur.
Kortdurende behandeling van ernstige slaapstoornissen, die
het normale functioneren verstoren of waaronder ernstig geleden wordt.
Myasthenia gravis. Overgevoeligheid voor
benzodiazepinen. Ernstige respiratoire insufficiëntie. Slaap-apneusyndroom.
Ernstige leverinsufficiëntie.
Teratogenese: Bij de mens, onvoldoende gegevens. Farmacologisch effect: Hypothermie, hypotonie, matige ademhalingsdepressie en voedingsproblemen
bij pasgeborenen, vooral na langdurig gebruik tijdens het laatste
trimester. Bovendien kan bij de pasgeborene dan afhankelijkheid zijn opgetreden
en bestaat het risico van onttrekkingsverschijnselen in de postnatale periode.
Overgang in de moedermelk: Ja. Advies: Gebruik ontraden.
Vooral in het begin van de behandeling slaperigheid
overdag, afvlakking van het gevoel, verminderde waakzaamheid, spierzwakte,
duizeligheid, verwarring, moeheid en dubbelzien. Soms maag-darmstoornissen,
opwekking van de eetlust en gewichtstoename, verminderde libido en
huidreacties. Anterograde amnesie kan enkele uren na inname optreden. Manifest
worden van een onopgemerkte depressie. Vooral bij kinderen en ouderen kunnen
zich paradoxale reacties met acute opwinding, verwarring en verandering van de
psychische toestand voordoen. Gebruik van benzodiazepinen kan leiden tot
fysieke afhankelijkheid; bij staken van de behandeling kunnen onthoudings- of rebound-verschijnselen optreden. Psychische afhankelijkheid kan optreden;
misbruik is beschreven bij mensen die neigen tot misbruik van meerdere
psychotrope stoffen ('polydrug abusers').
Alcohol en andere centraal dempende stoffen versterken het
centrale effect van benzodiazepinen. De euforie en daardoor de psychische
afhankelijkheid van opioïden kan worden versterkt.
Waarschuwingen en voorzorgen
Het gebruik kan leiden tot verminderd reactie- en
concentratievermogen. Vele dagelijkse bezigheden (bv. autorijden) kunnen daarvan
hinder ondervinden. Bij onvoldoende slaapduur is dit risico groter. Indien
minder dan 7–8 uur beschikbaar is om te slapen en bij hogere doseringen is de
kans op anterograde amnesie groter. Amnestische effecten kunnen gepaard gaan
met onaangepast gedrag. Het risico van afhankelijkheid neemt toe bij hogere
doseringen, een langere gebruiksduur en bij alcohol- en/of drugmisbruik in de
anamnese. Bij herhaald gebruik gedurende enkele weken kan het hypnotisch effect
van benzodiazepinen minder worden (tolerantie). In verband met de risico's van
afhankelijkheid, tolerantie en centrale bijwerkingen dient het gebruik te
worden beperkt tot bij voorkeur enkele dagen tot 2 weken en maximaal (incl.
uitsluipen) 4 weken. Om mogelijke onthoudings- en/of rebound-verschijnselen te
voorkomen, dient men bij staken van de behandeling de dosering geleidelijk te
verminderen. Er zijn aanwijzingen dat bij benzodiazepinen met een korte
werkingsduur reeds binnen het doseringsinterval onthoudingsverschijnselen
kunnen optreden, m.n. bij hoge doseringen. Benzodiazepinen niet toepassen bij
kinderen. Terughoudendheid is geboden bij alcohol- en/of drugmisbruik in de
anamnese.
Symptomen: ernstige bewustzijnsdaling tot coma,
ademhalingsdepressie.
Therapie: de benzodiazepine-antagonist flumazenil kan
nuttig zijn als antidotum.
10–20 mg, in uitzonderlijke gevallen verhogen tot 30–40
mg per dag. Ouderen: 10 mg per dag, in uitzonderlijke gevallen
verhogen tot 20 mg.
Bij mensen met een gestoorde leverfunctie of chronische respiratoire
insufficiëntie (vanwege de kans op ademhalingsdepressie) lager dan gewoonlijk
doseren De capsules innemen vanaf 30 min vóór het slapen gaan. Maximale
gebruiksduur (incl. uitsluipen) is 4 weken.
|